Σχεδόν κάθε μέρα, ακούγοντας τις ειδήσεις στην τηλεόραση -που παίζει στο background- μαθαίνουμε για τη διάπραξη ενός εγκλήματος κατά των θηλυκοτήτων. Οι κλασικές λεζάντες που συνοδεύουν την ενημέρωση του κοινού: «έγκλημα πάθους», « Φονικό στη Μακρινίτσα», «Δολοφονία γυναίκας από τον πρώην σύντροφό της» και πολλές ακόμα, γνωστές στο ευρύ κοινό.

Θα αναρωτηθεί κανείς, προς τι αυτή η αναφορά; Τι κακό έχουν αυτές οι λεζάντες;

Η απάντηση δεν είναι ενιαία. Ούτε και όμοια για κάθε είδηση που φτάνει στα ΜΜΕ. Ωστόσο, η τέλεση αυτών των εγκλημάτων παρουσιάζει ένα -τουλάχιστον- κοινό στοιχείο: τη διάπραξή τους εξαιτίας του φύλου -βιολογικού ή κοινωνικού- και τα χαρακτηριστικά αυτού.

Λαμβάνοντας υπόψη το χαρακτήρα αυτών των εγκλημάτων θα μπορούσαμε να παρατηρήσουμε ένα «μοτίβο» συμπεριφοράς. Το άτομο που διαπράττει την απειλή ή τη σωματική βλάβη ή φτάνει στην πιο ακραία μορφή έκφρασης των μισαλλόδοξων και σεξιστικών προκαταλήψεων, τη θανάτωση του θύματος, κινείται προς αυτή την εχθρική και επικίνδυνη στάση ακριβώς, εξαιτίας των πεποιθήσεών του.

Όπως αναφέρει και η επιστημονικά υπεύθυνη του Κέντρου Διοτίμα: «Η γυναικοκτονία συνιστά διακριτό αδίκημα που παλιότερα και επί πολλά χρόνια συγκαλύπτονταν πίσω από τα εγκλήματα  ‘’τιμής’’, και στην πρόσφατη ιστορία πίσω από τον όρο ‘’εγκλήματα πάθους’’. Ο χαρακτηρισμός της δολοφονίας επομένως ως γυναικοκτονία συνιστά πράξη αντίστασης στην απόκρυψη μιας κοινωνικής πραγματικότητας και ξεσκεπάζει τη συνενοχή των σεξιστικών κοινωνιών μας».

Μέσα από αυτή μόλις τη φράση ξεκινά να αποκαλύπτεται το πραγματικό νόημα της χρήσης του όρου «γυναικοκτονία» κατά την περιγραφή της τέλεσης αυτών των εγκλημάτων. Πολλοί σπεύδουν να αρνηθούν το ρόλο που διαδραματίζει η διάσταση φύλου στις περιπτώσεις αυτές παρασιωπώντας τον αληθινό τους  χαρακτήρα. Ένα χαρακτήρα βαθύτατα σεξιστικό και εν γένει, ρατσιστικό.

Η σκέψη που επικεντρώνεται γύρω από τη χρήση του όρου «γυναικοκτονία» είναι ακριβώς, η αποκάλυψη των κινήτρων που οδηγούν ένα πρόσωπο στη συμπεριφορά αυτή. Εκκινώντας τη σκέψη μας ενδεικτικά γύρω από γυναικοκτονίες που έχουν λάβει χώρα στην Ελλάδα, μπορούμε να καταλήξουμε σε κάποια συμπεράσματα. Ο βιασμός και η δολοφονία της Ελένης Τοπαλούδη, η δολοφονία της Αγγελικής Πέτρου από τον πατέρα της εξαιτίας της επιλογής της να συνάψει δεσμό με Αφγανό μέχρι και την πιο πρόσφατη γυναικοκτονία που σόκαρε το κοινό, στη Μακρινίτσα. Στην τελευταία, άνδρας εισέβαλε στο σπίτι όπου διαβιούσαν η πρώην γυναίκα του με την οικογένειά της, αλλά και το παιδί τους, καθώς εκείνη βρήκε το θάρρος έπειτα από άσκηση έντονης ενδοοικογενειακής βίας, να απομακρυνθεί και να ζητήσει ασφαλιστικά μέτρα.

Τα ειδεχθή αυτά εγκλήματα που σόκαραν τη χώρα μας, δεν αποτελούν απλώς μεμονωμένα -περιστασιακά- συμβάντα. Αποκαλύπτουν ολόκληρο το κοινωνικό και πολιτικό status το οποίο επικρατεί στη σύγχρονη εποχή. Ένα οικοδόμημα που στηρίζεται σε σαθρές, βαθύτατα σεξιστικές και στερεοτυπικές αντιλήψεις, που συσκοτίζουν τους αγώνες των φεμινιστικών οργανώσεων και δράσεων οι οποίες αντιστρατεύονται πάσης φύσεως διάκριση. Η άσκηση μιας συστηματικής βίας που εντείνεται ολοένα και περισσότερο από τη στιγμή που ο χαρακτήρας αυτού του εγκλήματος αποσιωπάται.

Συχνότατα η κοινή γνώμη υπονομεύει τον όρο «γυναικοκτονία» αποκρύπτοντας τη φύση των κινήτρων που οδηγούν στην τέλεση δολοφονίας κάποιας θηλυκότητας. Η φύση όμως αυτή οφείλει να είναι το επίκεντρο της συλλογιστικής μας. Όσο τα ριζωμένα πατριαρχικά και σεξιστικά κίνητρα εκλαμβάνουν το χαρακτηρισμό «εγκλήματος πάθους/τιμής» ή αποτελώντας δικαιολογία υπό το πρόσχημα ότι «αγαπούσε την οικογένειά του» ή «είναι καλός πατέρας», τα εγκλήματα αυτά θα εξακολουθούν να βρίσκονται στη λεγόμενη γκρίζα ζώνη κατά τους όρους της Εγκληματολογίας. Εγκλήματα δηλαδή, που παραμένουν στην αφάνεια, ενώ τα στατιστικά που τυχόν υπάρχουν, δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.

Λαμβάνοντας τα παραπάνω υπόψη, γίνεται αντιληπτό πως η εισαγωγή του όρου της «γυναικοκτονίας» τόσο σε επίπεδο Δικαίου όσο και σε κοινωνικό -καθημερινό- επίπεδο, θα μπορούσε να αποτελέσει γόνιμο έδαφος για την καταπολέμηση της έμφυλης ανισότητας και να συμβάλει στην διάσπαση της πρακτικής της σιωπής που πλήττει τα θύματα της έμφυλης βίας. Είναι πια καιρός να δημιουργήσουμε ένα ασφαλές περιβάλλον για τα θύματα αυτά. Είναι πια καιρός να μη χάσουμε καμία άλλη αδερφή μας.

Πηγές:

https://newpost.gr/ellada/606d321b86fe226413703f10/diplo-foniko-sti-makrinitsa-pos-egine-to-frikto-egklima-i-atyhi-gynaika-eihe-zitisei-asfalistika-metra

https://diotima.org.gr/gynaikoktonia-i-proti-aitia-thanatoy/

Πηγή εικόνας: http://erasmosverias.com/